Қазақстан Республикасының Оқу-ағарту министрлігі міндетті мектеп формасына қойылатын талаптарды жариялады. Ата-аналар дүкен мен өндірушіні өздері таңдай алады. Ал мектептерге «барлығына ортақ шешім» деген желеумен жекелеген компанияларды жарнамалауға тыйым салынады.
Ведомствоның түсіндіруінше, Қазақстан Республикасының Жаңа Конституциясына сәйкес дін мемлекеттен бөлінген, ал білім беру ұйымдарындағы оқыту мен тәрбие зайырлы сипатта жүргізіледі.
Ұлдар мен қыздарға арналған мектеп формасы күнделікті, мерекелік және спорттық болып бөлінеді. Оны таңдаған кезде балалардың жасы, климаттық жағдай, сабақ өтетін орын, мектеп ғимаратындағы температура және қауіпсіздік талаптары ескерілуі тиіс.
Форманың үлгісін білім беру ұйымы белгілейді, бірақ шешімді жалғыз өзі қабылдамайды. Талқылауға қамқоршылық кеңес, ата-аналар комитеті және мектептің өзін-өзі басқару органдары қатысады. Соңғы нұсқа жалпы мектептік ата-аналар жиналысының хаттамасымен бекітіледі. Кез келген өзгеріс те осы органдармен келісілуі керек.
Ата-аналар форманы кез келген сауда желісінен сатып алып, өндірушіні өздері таңдауға құқылы. Мектептерге жекелеген компанияларға артықшылық беруге тыйым салынған. Сондықтан «барлығы тек осы дүкеннен сатып алуы керек» деген талаптың ресми негізі жоқ.
Әлеуметтік осал санаттағы балаларға «Жалпыға бірдей білім беру» қоры арқылы мемлекеттік көмек көрсетіледі. 2026-2027 оқу жылы басталғанға дейін қолдаумен шамамен 450 мың баланы қамту жоспарланған. Мектеп формасын, аяқкиім мен оқу құралдарын сатып алуға жергілікті бюджеттерде шамамен 23 млрд теңге қарастырылған.
Қауіпсіздікке қатысты да жеке талаптар бар. Мектеп формасында жарақат келтіруі мүмкін фурнитура мен аксессуарлар болмауы тиіс. Сонымен қатар білім беру ұйымдарының жарғыларында бекітілген ережелер оқушылардың мектеп ғимаратында бас киіммен жүруіне жол бермейді.
Оқу-ағарту министрлігі Қазақстан Республикасының «Білім туралы» заңы ата-аналарды мектеп жарғысы мен міндетті мектеп формасына қойылатын талаптарды сақтауға міндеттейтінін де еске салды. Яғни өндірушіні еркін таңдауға болады, бірақ бекітілген ережелерді елемеуге болмайды.