Қазақстанның энергетика саласында инфрақұрылымды бақылау үшін жасанды интеллект пен ұшқышсыз ұшу аппараттары енгізіліп жатыр. Жаңа технологиялар электр беру желілерін, трансформаторларды, түтін мұржаларын, көмір қоймалары мен гидротехникалық құрылыстарды тексеру кезінде қолданыла бастады.
Энергетика министрлігінің хабарлауынша, цифрлық шешімдер Цифрландыру жылы аясында дамытылып жатыр. Басты мақсат – энергетикалық нысандардың сенімділігін арттыру, өндірістік үдерістерді жеделдету және қызметкерлер үшін тәуекелдерді азайту.
Бағыттардың бірін «Самұрық-Энерго» АҚ жүзеге асырып келеді. Мамандар энергетикалық жабдықтарды тексеру үшін ұшқышсыз ұшу аппараттарын қолданады. Ал жасанды интеллект алынған деректерді талдап, ықтимал ақауларды анықтайды және оларды жою жөнінде ұсыныстар береді.
Электр беру желілері мен энергетикалық жабдықтарды тексеру кезінде дрондар инспекция уақытын 5–10 есе қысқартады. Бұрын бірнеше күнге созылған түтін мұржаларын тексеру енді шамамен екі сағатта аяқталады. Бұл ретте қызметкерлерге биіктікте жұмыс істеудің қажеті жоқ.
Әуе мониторингі көмір қорын бақылау үшін де қолданылады. Дрондар аэрофототүсірілім жүргізгеннен кейін жүйе қоймалардың үш өлшемді моделін жасайды. Жасанды интеллект көмір көлемін 99% дәлдікпен есептейді. Бұрын мұндай деректерді өңдеуге бірнеше күн кетсе, қазір оған шамамен 20 минут жеткілікті.
Цифрлық құралдар гидротехникалық құрылыстарды тексеру кезінде де пайдаланылады. Мамандар құрылымдардың зақымдануын дер кезінде анықтау үшін аэрофототүсірілім мен тепловизиялық бақылау деректерін талдайды. Бұл шағын ақаудың үлкен әрі қымбат мәселеге айналуына жол бермей, алдын ала шара қабылдауға мүмкіндік береді.
Энергетика министрлігі жасанды интеллект пен цифрлық мониторинг энергетикалық инфрақұрылымның сенімділігін, өндірістік үдерістердің тиімділігін және өнеркәсіптік қауіпсіздік деңгейін арттыруға тиіс екенін атап өтті.